10 signalen dat je tandvlees extra aandacht nodig heeft
Gezond tandvlees is stevig, lichtroze van kleur en bloedt niet tijdens het poetsen of flossen. Toch hebben veel mensen in meer of mindere mate last van tandvleesproblemen zonder dat ze dit direct merken. Tandvleesontsteking begint vaak ongemerkt en kan, als deze niet wordt behandeld, overgaan in een ernstigere aandoening waarbij ook het kaakbot wordt aangetast.
Door op de signalen van je tandvlees te letten, kun je problemen vaak in een vroeg stadium laten behandelen. Hieronder staan tien signalen die erop kunnen wijzen dat je tandvlees extra aandacht nodig heeft.
1. Bloedend tandvlees
Een van de duidelijkste tekenen van ongezond tandvlees is bloeden tijdens het poetsen, flossen of het gebruik van ragers. Veel mensen denken dat dit normaal is, maar gezond tandvlees bloedt niet.
Bloedend tandvlees is meestal een aanwijzing voor gingivitis, een oppervlakkige ontsteking die ontstaat door tandplak langs de tandvleesrand. Wanneer tandplak regelmatig wordt verwijderd en de mondhygiëne verbetert, kan gingivitis volledig herstellen.
2. Rood of gezwollen tandvlees
Gezond tandvlees sluit strak aan rondom de tanden en kiezen. Wanneer het tandvlees rood, gezwollen of glanzend oogt, is dat vaak een teken van een ontstekingsreactie. De zwelling ontstaat doordat het afweersysteem reageert op bacteriën in tandplak. Zonder behandeling kan de ontsteking zich uitbreiden naar de diepere weefsels rondom de tanden.
3. Een aanhoudende slechte adem
Iedereen heeft weleens een minder frisse adem, bijvoorbeeld na het eten van knoflook of bij een droge mond. Een slechte adem die langere tijd aanhoudt, kan echter wijzen op een tandvleesontsteking. Bacteriën die zich ophopen in tandplak en tandvleespockets produceren vluchtige zwavelverbindingen. Deze stoffen veroorzaken de karakteristieke onaangename geur.
4. Terugtrekkend tandvlees
Wanneer tanden of kiezen langer lijken dan vroeger, kan het tandvlees zich hebben teruggetrokken. Hierdoor komt een deel van de tandwortel bloot te liggen. Terugtrekkend tandvlees kan verschillende oorzaken hebben, waaronder parodontitis, te hard poetsen of tandenknarsen. Omdat blootliggende wortels gevoeliger zijn voor slijtage en gaatjes, is het verstandig dit tijdig te laten beoordelen.
5. Gevoelige tanden
Plotselinge gevoeligheid bij koude, warme of zoete producten kan ontstaan wanneer tandwortels bloot komen te liggen doordat het tandvlees zich terugtrekt. Hoewel gevoelige tanden meerdere oorzaken kunnen hebben, zoals slijtage van het glazuur, kan tandvleesverlies een belangrijke verklaring zijn. Een tandarts kan vaststellen wat de oorzaak is.
6. Loszittende tanden of kiezen
Volwassen tanden horen stevig vast te zitten. Wanneer een tand beweeglijk wordt zonder dat er sprake is van een ongeluk of trauma, kan dit wijzen op gevorderde parodontitis. Bij deze aandoening wordt niet alleen het tandvlees aangetast, maar ook het kaakbot en de vezels die de tand op zijn plaats houden. Vroege behandeling kan verdere schade helpen beperken.
7. Verandering in de stand van tanden
Soms merken mensen dat er ruimte ontstaat tussen tanden die vroeger netjes tegen elkaar stonden of dat de beet anders aanvoelt. Ook dit kan een gevolg zijn van verlies van steunweefsel rondom de tanden. Wanneer het kaakbot afneemt, kunnen tanden langzaam verschuiven. Dit is een belangrijk signaal om een tandarts te bezoeken.
8. Pus langs het tandvlees
Pus die zichtbaar is tussen tand en tandvlees wijst vrijwel altijd op een actieve bacteriële infectie.
Dit gaat vaak gepaard met zwelling, pijn of een vieze smaak in de mond, maar dat hoeft niet altijd. Pus is een duidelijk alarmsignaal dat snel onderzocht moet worden om verdere schade aan tanden en omliggend weefsel te voorkomen.
9. Pijn of gevoeligheid van het tandvlees
Hoewel beginnende tandvleesontstekingen vaak weinig pijn veroorzaken, kan gevoelig of pijnlijk tandvlees wijzen op een ontsteking of beschadiging.
De pijn kan lokaal aanwezig zijn of juist verspreid over meerdere delen van de mond. Blijven de klachten bestaan, dan is onderzoek door een tandarts verstandig.
10. Verdiepte ruimtes tussen tand en tandvlees
Tussen iedere tand en het tandvlees bevindt zich een kleine ruimte, de zogenoemde tandvleesspleet. Bij gezond tandvlees is deze ondiep. Wanneer een ontsteking langer aanwezig blijft, kunnen deze ruimtes dieper worden. Er ontstaan dan tandvleespockets waarin bacteriën zich gemakkelijk ophopen. Deze pockets zijn meestal niet zelf te herkennen, maar kunnen tijdens een tandheelkundige controle met een speciale meetsonde worden vastgesteld. Verdiepte pockets zijn een belangrijk kenmerk van parodontitis.
Wanneer is het verstandig om een afspraak te maken?
Een enkele keer bloedend tandvlees hoeft niet direct te betekenen dat er sprake is van een ernstige aandoening. Toch geldt dat klachten zoals bloedend tandvlees, zwelling of een aanhoudende slechte adem niet normaal zijn en het verdienen om onderzocht te worden.
Hoe eerder een tandvleesontsteking wordt ontdekt, hoe groter de kans dat deze volledig kan herstellen. Regelmatig poetsen met fluoridetandpasta, dagelijks reinigen tussen de tanden met floss, ragers of tandenstokers en periodieke controles bij de tandarts helpen om tandvlees gezond te houden.
Twijfel je over de gezondheid van je tandvlees of herken je een of meerdere van bovenstaande signalen? Dan is het verstandig om een tandarts of mondhygiënist naar je mondgezondheid te laten kijken. Vroege behandeling kan voorkomen dat een beginnende ontsteking uitgroeit tot blijvende schade aan tanden, tandvlees en kaakbot.
Afbeelding: Unsplash

